İLK DÜNYA HARİTASINI KİM ÇİZDİ

erdal_ergen

Kullanıcı
Katılım
16 Ara 2007
Puanları
0
Konum
mersin
Muhtemelen 840 yılında öldüğü tahmin edilen Muhammed bin Ebu musa Harzemi
şehrinde dünyaya gelmiş ve bağdatta yaşamıştır.

Cebir ve algoritmaların kurucularından olan bir islam bilginidir.Bu ünlü bilgin coğrafya alanında Ünlü coğrafyacı
Ptolemy'nin dünya haritasındaki coğrafik hataları düzelten ve Bugünkü görünüme en yakın olan ilk dünya haritasını
çizmiştir.Dünya saatleri ve güneşin dönüş sistemine bağlı olarak meşhur "Astrolob" 'u yapmıştır.Harzem şehrine bağlı
kiva bölgesinde doğduğu ve kuzey aral bölgesinde yaşadığı bilinmektedir.KAT kasabasında bulunmuş ve bu şehir kumlara
gömülmüştür.Halife Manun onu Astrnomi kurulunun başına atamıştır.Eserlerinden bazıları Hisab-el jabr val mukabalah
(Cebir hesaplamaları ve düzenlemeleri)

Cebir Batı kültürüne müslüman matematiği olarak geçmiştir.ingilizce olarak kemik kırılması ve arapça olarak da
kemiklerin yeniden bölümlendirilmesi anlamına gelmektedir.Arapça "Jabara" kelimesinden gelmiştir.

12.Yüzyılda Gerard of ceremona ve Roberts of chestler adlı filozoflar Latinceye çevirmişler ve 16.yüzyıla kadar
bu latince eserler italyanlar ve ispanyollar başta olmak üzere bir çok ülke bu eserden faydalanmışlardır.

Cambridge üniversitesi tarafından bu eser Latinceden "Algoritimi de Numero Indorum" kendi dillerine "Spoken has Algoritimi."
uyarlanmıştır.15.YY da ingiliz filozof Adelard bu eseri "Algorism" adı altında tekrar latince olarak yazmıştır.
Analitik ve lineer 4'lü eşitlikler,geometride ve cebirde çok sık kullanılmaktadır.Örneğin "X2+10X=39"
ifadesi sonraki yazarlar tarafından tekrar edilmiştir.

"Liber ysagogarum Alchorismi in artem astronomicam a magistro A." adlı eser Adelard tarafından latinceye çevrilmiş ve bu
dönemde çok sık kullanılmıştır.Trigonometrik tabloları kendinden sonra bilgin olan El-Mecriti tarafından tekrar yazılmış ve
Batılı bilginler latinceye tekrar çevirmişlerdir.El harzemeinin bu aritmetik bilgisi Yunan ve hint matematik derlemelerinin
bir ürünüdür.Trigonometri tablosunda sinüs fonkisyonlarını geliştirmiş ve maslamati de buna ilave olarak tangent'i eklemiştir.

Geometride konik hesaplamayı tanıtmış ve bilinen iki hatayı ortadan kaldırmıştır.Dünya üzerinde enlem boylamları ve dereceleri
tesbit etmiştir.

12.YY da bilinen kitapları ise "Kitab el-Cem'a vel-Tefrik bil Hisab Al-Hindi" , Kitab Surat-Al-Ard,(Yeryüzü kitabı) , Yahudi takvimi hesabı kitabı
"Istikhraj Tarikh Al-Yahud",Kitab Al-Tarikh,Kitab Al-Rukhmat (Güneşin dönüşü)

Bir çok eserinin de kaybolduğu bilinmektedir.Ölüm tarihi 840 yılı olduğu tahmin edilmektedir.



 
Paylaşım için Teşekürler.


Eger imkanınız varsa İstanbulda Gülhane parkının içinde bulunan İslam Bilim ve Teknoloji Tarihi Müzesini geziniz.


 
inşallah kısmet olursa gezmek isterim.Çünkü biliyoruz ki bir çok islam bilginleri ilkler imza atmış ve bu eserler rönesans'ın etkisi ile aynı zamanda matbaanın icadı ile latinceye çevrilmiş çeşitli kitaplar hızla basılmış ve batı kendini hızlı bir şekilde geliştirmiştir.Amerikadaki bir çok üniversitenin dijital arşivlerinde bu eserlerin orjinalı mevcuttur.
 
Geri
Üst